Dla Rodzica · Psychosomatyka dzieci
Twoje dziecko choruje, a badania nie potwierdzają objawów?
Bóle brzucha, głowy, napięcie, problemy ze snem czy nawracające dolegliwości, na które medycyna nie znajduje przyczyny, często mają źródło psychiczne. Pomagamy rodzinom dotrzeć tam, gdzie klasyczne leczenie się zatrzymuje.
Czy to brzmi znajomo?
Wielu rodziców trafia do nas po miesiącach wizyt i badań. Jeśli rozpoznajesz choć kilka z tych sytuacji, warto spojrzeć na zdrowie dziecka szerzej:
- Dziecko skarży się na bóle brzucha lub głowy, a wyniki badań są prawidłowe.
- Dolegliwości nasilają się przed szkołą, sprawdzianem albo w napiętych sytuacjach w domu.
- Pojawiają się problemy ze snem, jedzeniem, napięcie, lęk lub rozdrażnienie.
- Objawy wracają mimo leczenia, a kolejni specjaliści nie znajdują przyczyny.
- Czujesz, że „coś jeszcze” się za tym kryje, ale nie wiesz, gdzie szukać pomocy.
Jeśli kiwasz głową — jesteś we właściwym miejscu. To częste sygnały dolegliwości o podłożu psychosomatycznym. Nie oznaczają, że dziecko „udaje” — ciało naprawdę reaguje na to, co dzieje się w psychice.
Czym jest choroba psychosomatyczna u dziecka?
To realne objawy ciała, których źródło leży nie w uszkodzeniu narządu, lecz w złożonej interakcji psychiki, układu nerwowego, hormonalnego i odpornościowego. Emocje, których dziecko nie potrafi jeszcze nazwać — napięcie, lęk, smutek, konflikty w rodzinie — mogą „przemawiać” przez ciało.
U dzieci często przybierają konkretne formy. W SAAM — Ośrodku Psychosomatyki — pomagamy m.in. przy:
Dolegliwości jelitowe
Nawracające bóle brzucha, zespół jelita drażliwego, zaparcia czy biegunki o podłożu emocjonalnym.
Choroby skórne
Atopowe zapalenie skóry, pokrzywka, łuszczyca czy wypryski nasilające się w stresie.
Zaburzenia jedzenia
Wybiórczość pokarmowa, brak apetytu, objadanie się lub inne trudności z jedzeniem na tle psychicznym.
Ważne: objawy są prawdziwe, a nie wymyślone. Dziecko naprawdę odczuwa ból. Dlatego nie wystarczy go „uspokoić” — trzeba dotrzeć do mechanizmu, który ten ból uruchamia.
Dlaczego klasyczne leczenie czasem nie wystarcza
Klasyczna medycyna szuka uszkodzenia w ciele. Gdy go nie znajduje, leczenie bywa mało skuteczne — bo źródło objawu jest gdzie indziej. W chorobach o podłożu psychogennym kluczowe jest spojrzenie całościowe: na dziecko, na rodzinę i na wzorce, które przekazujemy z pokolenia na pokolenie.
Najważniejsze! Ustalić, czy główną przyczyną objawów jest psychika, czy somatyka.
Pierwszym i najważniejszym krokiem jest rozstrzygnięcie, skąd biorą się objawy: czy ich przyczyną jest stres i napięcia emocjonalne, czy głównie przyczyny somatyczne, czyli choroba biologicznego ciała.
Drugim krokiem jest ustalenie, w jakim stopniu na objawy wpływają predyspozycje organizmu dziecka, a w jakim sposób, w jaki przeżywa ono stres.
Od tych odpowiedzi zależy dobór metod terapii i ich skuteczność. Terapia samego objawu, bez trafnej diagnozy jego źródła, często nie przynosi poprawy — dziecko przechodzi kolejne badania, a problem wraca. Dlatego zaczynamy od testu badającego poziom podłoża psychogennego (psychicznego, emocjonalnego). Później, we współpracy z lekarzem — na podstawie wyniku testu i dokumentacji medycznej — planujemy terapię.
W programie URWIS stosujemy autorski test, który mierzy poziom nasilenia psychogennych przyczyn objawów. Dzięki temu ocena nie opiera się na domysłach: widzimy, w jakim stopniu za objawami stoją emocje i napięcia, a w jakim ciało, i do tego wyniku dobieramy metody terapii.
Współpraca z lekarzami — poradnia Med4Kids
Zanim uznamy, że objawy dziecka mają podłoże psychogenne, trzeba rzetelnie wykluczyć przyczyny somatyczne. Dlatego współpracujemy z wielospecjalistyczną poradnią Med4Kids, w której przyjmują ponad 20 wybitnych lekarzy specjalistów — profesorów i doktorów nauk medycznych.
Jeśli sytuacja dziecka tego wymaga, możemy zaproponować konsultację u lekarza właściwej specjalności, m.in.: neurologii dziecięcej, gastroenterologii, endokrynologii i diabetologii, kardiologii dziecięcej, immunologii, nefrologii, genetyki klinicznej oraz diagnostyki obrazowej. Dzięki temu rozpoznanie podłoża psychosomatycznego opiera się na pewnym gruncie medycznym, a nie tylko na wykluczeniu.
To ważne dla rodziców, którzy słyszeli już wielokrotnie, że „badania są w normie”. Wspólnie z lekarzami weryfikujemy, co naprawdę stoi za objawami — i dopiero wtedy planujemy pracę terapeutyczną.
Odpowiedzialny za projekt „URWIS”
Nazywam się Grzegorz Nogas. Mam doświadczenie w pracy z dziećmi i rodzinami w zaburzeniach, których źródło jest definiowane jako psychogenne, w sytuacjach, gdy objawy nie poddają się somatycznemu leczeniu. W wielu publikacjach naukowych opisywałem podłoże psychogenne i efektywność leczenia.
Stworzyliśmy program URWIS — naszą metodę pracy z dolegliwościami, których przyczyna nie leży wyłącznie w ciele. To pięć obszarów, które razem pokazują pełny obraz tego, co dzieje się z dzieckiem: jego emocje, rodzinę, wyobraźnię, poczucie własnej tożsamości i to, jak radzi sobie z napięciem.
Nie szukam jednej „winnej” rzeczy. Szukam całego obrazu — żeby pomoc była trafna, a nie przypadkowa.
- psycholog
- psychoterapeuta rodzinny
- specjalista zdrowia publicznego
- twórca programu URWIS
Jak pracujemy — autorski program URWIS
Nie oferujemy „zwykłej rozmowy”. Pracujemy ustrukturyzowanym, holistycznym programem URWIS, który patrzy na pięć obszarów najczęściej leżących u podstaw przewlekłych objawów dziecka:
Uczucia — emocje, które dziecko nosi w ciele
Dzieci często nie umieją powiedzieć „jestem smutny” albo „boję się” — zamiast tego boli je brzuch, głowa, albo nie mogą zasnąć. Sprawdzamy, jakie emocje mogą kryć się za objawami: złość, lęk, smutek, poczucie winy — i czy dziecko ma przestrzeń, żeby je wyrażać.
Co to daje: dziecku spada napięcie, łatwiej mu nazwać i wyrazić to, co czuje, a objawy fizyczne — bóle, problemy ze snem — zaczynają słabnąć.
Rodzina — to, co dzieje się w domu, odbija się na dziecku
Dzieci wchłaniają atmosferę rodziny — czasem dosłownie na poziomie ciała. Patrzymy na to, jak układają się role w rodzinie, czy są w niej napięcia przekazywane z pokolenia na pokolenie, i jak relacja z rodzicami wpływa na samopoczucie dziecka.
Co to daje: rodzina rozumie, skąd biorą się powtarzające się napięcia, a dziecko przestaje „nosić” problemy, które nie są jego.
Wyobraźnia — jak dziecko „widzi” swoją chorobę
To, jak dziecko wyobraża sobie swoje ciało i choroby, ma realny wpływ na to, jak się czuje. Pracujemy z obrazami, symbolami i wyobrażeniami, żeby pomóc ciału się zregenerować.
Co to daje: lepszy kontakt z własnym ciałem, mniej bólu i napięcia, łatwiejszy powrót do równowagi.
Indywidualność — gdy dziecko czuje, że musi być kimś innym
Czasem objaw to sygnał, że dziecko żyje w rozdarciu między tym, kim jest, a tym, kim — jak czuje — musi być, by zadowolić innych. Sprawdzamy, czy dziecko ma przestrzeń na własne potrzeby i granice.
Co to daje: dziecko czuje większą sprawczość, łatwiej mu być sobą, a objawy związane z „tłumieniem siebie” ustępują.
Sublimacja — gdzie idzie napięcie, kiedy nie ma ujścia
Każde dziecko potrzebuje sposobu na rozładowanie emocji — przez zabawę, ruch, twórczość. Gdy tego ujścia nie ma, napięcie zostaje „zamknięte” w ciele. Szukamy, jak pomóc tej energii znaleźć zdrowe wyjście.
Co to daje: mniej napięć psychosomatycznych, więcej energii życiowej, lepsza odporność na stres.
Na tej podstawie tworzymy zindywidualizowany program terapeutyczny, dopasowany do konkretnego dziecka i historii rodziny — wspierany analizą wzorców obciążenia.
Czego możesz się spodziewać
Wiemy, że pierwszy krok bywa trudny. Dlatego mówimy jasno, jak to wygląda:
Pierwsza konsultacja promocyjna online — 100 zł
Nie musisz od razu decydować się na terapię. Zacznij od rozmowy. W promocyjnej cenie 100 zł pomożemy ocenić, czy dolegliwości Twojego dziecka mogą mieć podłoże psychogenne — i co możesz z tym zrobić.
Na konsultację zabierz, jeśli masz: wszystkie badania medyczne dziecka, diagnozy psychologiczne oraz opinie pedagogiczne. Pomogą nam szybciej zrozumieć sytuację.
Pierwsza konsultacja odbywa się online. Dalsza terapia — w gabinecie w Warszawie, w Piasecznie lub online.
Najczęstsze pytania rodziców
Czy to znaczy, że moje dziecko ma problemy psychiczne?
Nie. Dolegliwości psychosomatyczne to naturalny sposób, w jaki ciało dziecka reaguje na napięcie czy emocje, których nie umie jeszcze nazwać. To nie „choroba psychiczna”, lecz sygnał, który warto zrozumieć.
Czy muszę przychodzić z całą rodziną?
Pracujemy w nurcie terapii rodzinnej, bo objawy dziecka często wiążą się z relacjami i wzorcami w domu. O formie pracy zdecydujemy wspólnie po pierwszej konsultacji — dopasowując ją do Waszej sytuacji.
Ile to trwa?
Każde dziecko jest inne. Po konsultacji przedstawiamy zindywidualizowany plan z orientacyjnym czasem i częstotliwością spotkań.